To rozróżnienie jest sednem całego tematu i najczęstszym źródłem pomyłek. Kwestia gwarancji i kwestia leasingu to dwa niezależne zestawy zasad, które trzeba sprawdzić osobno.
W skrócie
Gwarancja producenta i umowa leasingu to dwa różne ograniczenia. Sprawdza się je osobno.
Podstawa prawna to art. 709(7) Kodeksu cywilnego: korzystający utrzymuje rzecz w należytym stanie i ponosi koszty, a umowa może zastrzec, że robi to podmiot o określonych kwalifikacjach.
Obowiązek, o którym się zapomina: zawsze należy zawiadomić finansującego o istotnej naprawie.
Szkoda z AC to osobna ścieżka - odszkodowanie należy się właścicielowi, czyli finansującemu, więc potrzebna jest cesja albo upoważnienie.
O gwarancji producenta piszemy w artykule: Czy naprawa poza ASO powoduje utratę gwarancji.
Dlaczego w leasingu obowiązują dwa niezależne zestawy zasad
W leasingu operacyjnym właścicielem pojazdu jest finansujący, czyli firma leasingowa. Ty jako korzystający używasz auta i ponosisz koszty jego eksploatacji, ale nie jesteś właścicielem aż do wykupu.
Z tego wynikają dwa równoległe stosunki prawne:
Ty i producent - gwarancja. Rządzi się prawem konkurencji Unii Europejskiej i tu producent nie może narzucić Ci sieci autoryzowanej. Szczegóły w poprzednim artykule.
Ty i finansujący - umowa leasingu. To zwykła umowa cywilnoprawna. Tu finansujący może narzucić Ci sieć autoryzowaną, bo chroni wartość swojej własności.
Fleet managerowie mylą te dwa poziomy w obie strony. Jedni rezygnują z oszczędności, bo „w leasingu nie wolno", choć w ich umowie nie ma takiego zapisu. Drudzy przenoszą całą flotę do warsztatu niezależnego, nie czytając umowy i dowiadują się o problemie przy zwrocie auta.
Art. 709(7) Kodeksu cywilnego - przepis, od którego trzeba zacząć
Umowa leasingu jest uregulowana w Kodeksie cywilnym. Najważniejszy dla tego tematu jest artykuł 709(7).
Paragraf 1 nakłada na korzystającego obowiązek utrzymywania rzeczy w należytym stanie, w szczególności dokonywania konserwacji i napraw niezbędnych do zachowania rzeczy w stanie niepogorszonym, z uwzględnieniem zużycia wynikającego z prawidłowego używania, oraz ponoszenia kosztów ubezpieczenia.
Czyli: serwisowanie auta to Twój obowiązek i Twój koszt. To Ty musisz o nie zadbać, nie firma leasingowa.
Paragraf 2 jest tym, o który toczy się cała sprawa. Mówi, że jeżeli w umowie leasingu nie zostało zastrzeżone, że konserwacji i napraw dokonuje osoba mająca określone kwalifikacje, korzystający powinien niezwłocznie zawiadomić finansującego o konieczności dokonania istotnej naprawy.
Z tego jednego zdania wynikają dwie rzeczy naraz:
Umowa może zastrzec kwalifikacje wykonawcy. Ustawodawca wprost taką możliwość przewiduje. Jeśli OWUL (Ogólne Warunki Umowy Leasingu) wymaga serwisu w sieci autoryzowanej, jest to skuteczne i nie da się tego podważyć argumentem o prawie konkurencji, bo tu nie chodzi o gwarancję, a o umowę z właścicielem.
Jeśli umowa tego nie zastrzega, wybór należy do Ciebie - ale pojawia się obowiązek informacyjny wobec finansującego przy istotnej naprawie.
Jak sprawdzić własną umowę w pięć minut
Typowe sformułowania, na które warto zwrócić uwagę:
Zapis w OWUL | Co realnie oznacza |
|---|---|
„Korzystający zobowiązany jest dokonywać obsługi w autoryzowanej stacji obsługi" | Serwis tylko w ASO. Zapis skuteczny |
„Naprawy powinny być wykonywane przez podmioty posiadające odpowiednie kwalifikacje i uprawnienia" | Wystarczy profesjonalny warsztat. Serwis niezależny jest w porządku |
„Naprawy o wartości powyżej [kwota] wymagają uprzedniej zgody Finansującego" | Serwis dowolny, ale przy większych kwotach potrzebna zgoda |
„Korzystający zobowiązany jest utrzymywać przedmiot leasingu zgodnie z zaleceniami producenta" | Zakres i interwał zgodny z planem obsługi. Wybór warsztatu wolny |
Brak jakiejkolwiek wzmianki o serwisie | Zastosowanie ma art. 709(7) paragraf 2 - wolny wybór plus obowiązek zawiadomienia |
Jeśli macie flotę na umowach z kilku firm leasingowych i z różnych lat, sprawdźcie każdą osobno. Warunki różnią się między finansującymi, a także między rocznikami umów tej samej firmy.
Trzy warianty umowy
1. Leasing bez pakietu serwisowego
Najczęstszy wariant w małych i średnich flotach. Płacisz raty za finansowanie, serwis organizujesz i finansujesz sam.
Swoboda wyboru warsztatu: zwykle pełna, o ile OWUL nie zastrzega kwalifikacji.
Co trzeba pilnować:
zakres i interwał zgodny z zaleceniami producenta - to bywa zapisane nawet wtedy, gdy sieć nie jest narzucona;
dokumentacja każdej wizyty, bo przy zwrocie auta to ona jest dowodem tego, że pojazd jest utrzymany w należytym stanie;
zawiadomienie finansującego o istotnej naprawie;
progi kwotowe wymagające zgody, jeśli są.
To wariant, w którym oszczędność jest największa i najłatwiej dostępna.
2. Leasing z pakietem serwisowym albo full service leasing
Serwis jest częścią umowy i wliczony w ratę. Finansujący albo operator CFM organizuje obsługę we własnej sieci partnerskiej.
Swoboda wyboru warsztatu: zwykle żadna - płacisz za usługę, którą ktoś za Ciebie organizuje. Serwis poza wskazaną siecią oznacza, że pokrywasz koszt z własnej kieszeni.
3. Wynajem długoterminowy - to nie leasing
Warto to rozdzielić, bo nazwy w ofertach bywają używane luźno. Wynajem długoterminowy jest umową najmu, nie leasingu, więc przepisy o leasingu nie mają do niego zastosowania.
Zasada ustawowa jest tu odwrotna niż w leasingu: to wynajmujący z zasady odpowiada za utrzymanie rzeczy w stanie umożliwiającym umówione używanie, a najemcę obciążają jedynie drobne nakłady związane ze zwykłym używaniem. W praktyce oznacza to, że serwis organizuje wynajmujący, w swojej sieci, i swobody wyboru zwykle nie ma wcale.
Obowiązek, o którym się zapomina: zawiadomienie o istotnej naprawie
Kodeks cywilny wiąże wolność wyboru warsztatu z obowiązkiem informacyjnym. Jeśli umowa nie zastrzega kwalifikacji wykonawcy, masz niezwłocznie zawiadomić finansującego o konieczności dokonania istotnej naprawy.
Przepis nie definiuje, co jest „istotne", i to bywa problem praktyczny. Rozsądna interpretacja, którą stosuje większość działów flotowych:
Wymiana przeglądowa i eksploatacyjna - klocki, olej, filtry, płyny, opony: bez zgłaszania.
Naprawa ingerująca w zespoły główne - silnik, skrzynia, układ napędowy, konstrukcja nośna: zgłaszać.
Naprawa powyżej progu kwotowego z OWUL, a jeśli progu nie ma, powyżej kilku tysięcy złotych: zgłaszać.
Naprawa po szkodzie komunikacyjnej: zgłaszać zawsze, niezależnie od kwoty.
Zgłoszenie robi się mailem, z opisem usterki, proponowanym zakresem naprawy i kosztorysem. Koszt tego działania to kilka minut, a chroni przed zarzutem naruszenia umowy przy zwrocie pojazdu.
Szkoda z AC to osobna ścieżka
Tu najczęściej dochodzi do realnych problemów, bo wchodzą w grę trzy podmioty: Ty, finansujący jako właściciel i ubezpieczyciel.
Dwie rzeczy, które trzeba wiedzieć:
Odszkodowanie należy się właścicielowi. To finansujący, nie Ty. Żeby warsztat mógł rozliczyć naprawę bezpośrednio z ubezpieczycielem, potrzebna jest cesja odszkodowania albo upoważnienie od finansującego. Bez tego dokumentu naprawa bezgotówkowa nie przejdzie, a Wy zapłacicie z własnych środków i będziecie dochodzić zwrotu.
OWUL często wskazują warsztat dla szkód, nawet jeśli przy zwykłym serwisie dają wolną rękę. Finansujący pilnuje jakości napraw blacharskich i lakierniczych, bo one bezpośrednio wpływają na wartość pojazdu przy remarketingu. Zdarza się też wymóg użycia części klasy O przy naprawach powypadkowych.
Praktyczny wniosek: procedurę szkodową ustalasz z finansującym raz, na piśmie, przed pierwszą szkodą. Ustalanie jej przy rozbitym aucie i kierowcy czekającym na auto zastępcze to najgorszy możliwy moment.
Zwrot auta na koniec umowy - co realnie sprawdza finansujący?
Przy zwrocie pojazdu finansujący ocenia jego stan względem standardu zwrotu określonego w umowie, zwykle z katalogiem dopuszczalnych i niedopuszczalnych uszkodzeń. Za przekroczenie normy płacicie.
Co jest sprawdzane w kontekście serwisu:
kompletność historii serwisowej - czy przeglądy były wykonywane w terminach i w wymaganym zakresie;
stan techniczny względem normalnego zużycia;
jakość wcześniejszych napraw, zwłaszcza blacharskich i lakierniczych;
czy zostały wykonane naprawy zgłoszone jako konieczne.
Warto rozwiać jedną obawę i jedną złudną nadzieję.
Czy serwis poza ASO obniży cenę wykupu? Nie. Cena wykupu jest ustalona w umowie i nie zależy od tego, gdzie auto było serwisowane.
Checklista dla fleet managera
Zrób inwentaryzację umów. Tabela: auto, VIN, finansujący, data umowy, wariant (bez pakietu / z pakietem / najem), zapis o serwisie, próg kwotowy wymagający zgody, procedura szkodowa.
Zapoznaj się z OWUL.
Podziel flotę na trzy koszyki: wolny wybór warsztatu, wymagane ASO, pakiet serwisowy. Optymalizację zaczynaj od pierwszego koszyka, bo tam nie ma żadnych przeszkód.
Sprawdź osobno gwarancję producenta, w szczególności czy któreś auta mają płatną gwarancję wydłużoną. Przeczytaj nasz artykuł o gwarancji.
Ustal na piśmie procedurę zgłaszania istotnych napraw z każdym finansującym.
Ustal na piśmie procedurę szkodową i zdobądź wzór upoważnienia do rozliczenia bezgotówkowego.
Wprowadź jeden obieg dokumentacji serwisowej. Faktury, wpisy, numery katalogowe części, aprobaty płynów, w jednym miejscu, dostępne przy zwrocie auta i przy roszczeniom gwarancyjnym.
Przy odnowieniu umów negocjuj sieć serwisową. Jeśli masz partnera, z którego obsługi jesteś zadowolony, to wnioskuj o jego akceptację.
Najczęstsze pytania
Czy w leasingu można serwisować auto poza ASO? Tak, jeżeli umowa leasingu nie zastrzega, że konserwacji i napraw dokonuje podmiot o określonych kwalifikacjach. Decyduje treść OWUL, a nie gwarancja producenta.
Gdzie sprawdzić, czy moja umowa na to pozwala? W ogólnych warunkach umowy leasingu, w części o obowiązkach korzystającego dotyczących utrzymania pojazdu. Szukaj słów: autoryzowany, kwalifikacje, wskazany przez finansującego, zgoda finansującego.
Czy muszę zgłaszać firmie leasingowej każdą naprawę? Nie każdą. Kodeks cywilny mówi o istotnej naprawie. Wymiany eksploatacyjne i przeglądy zwykle nie wymagają zgłoszenia, naprawy zespołów głównych i naprawy powypadkowe - tak. Jeśli OWUL określa próg kwotowy, obowiązuje ten próg.
Czy serwis poza ASO obniża cenę wykupu auta z leasingu? Nie. Cena wykupu jest ustalona w umowie i nie zależy od miejsca serwisowania.
Czy przy full service leasingu mogę wybrać własny warsztat? Zwykle nie, bo serwis jest częścią usługi wliczonej w ratę. Można natomiast negocjować włączenie własnego warsztatu do sieci akceptowanej przy odnowieniu umowy.
Kto rozlicza naprawę po szkodzie w aucie leasingowanym? Odszkodowanie należy się właścicielowi, czyli finansującemu. Do naprawy bezgotówkowej potrzebna jest cesja odszkodowania albo upoważnienie od finansującego.
Czy wynajem długoterminowy działa tak samo jak leasing? Nie. To umowa najmu, nie leasingu. Za utrzymanie pojazdu odpowiada z zasady wynajmujący i on organizuje serwis, więc swobody wyboru zwykle nie ma.
Co, jeśli finansujący nie zgadza się na konieczną naprawę? Poproś o pisemne uzasadnienie. Utrzymanie pojazdu w należytym stanie jest Waszym ustawowym obowiązkiem, więc odmowa bez uzasadnienia jest trudna do obrony, a Wy potrzebujecie dowodu, że próbowaliście go wykonać.
Ten artykuł ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. Treść umowy leasingu jest zawsze nadrzędna wobec ogólnych zasad opisanych powyżej. W razie wątpliwości skonsultuj OWUL z prawnikiem.
Potrzebujesz obsługi serwisowej dla swojej floty?
W Specbox obsługujemy floty w leasingu i we współpracy z operatorami CFM. Pracujemy w standardzie ASO, na częściach oryginalnych i jakościowych zamiennikach, z pełną dokumentacją każdej wizyty. Mamy 9 własnych oddziałów w największych miastach Polski i jedną gwarancję realizowaną w dowolnym z nich.
Zapytaj o ofertę dla floty · Zobacz zakres usług
Powrót do bloga